{"id":1920,"date":"2022-02-07T16:19:50","date_gmt":"2022-02-07T15:19:50","guid":{"rendered":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/?post_type=szlaki&#038;p=1920"},"modified":"2025-05-14T14:12:35","modified_gmt":"2025-05-14T12:12:35","slug":"sladami-rodu-dohnow-pomiedzy-orneta-a-paslekiem","status":"publish","type":"szlaki","link":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/szlaki\/sladami-rodu-dohnow-pomiedzy-orneta-a-paslekiem\/","title":{"rendered":"\u015aladami rodu Dohn\u00f3w pomi\u0119dzy Ornet\u0105 a Pas\u0142\u0119kiem"},"content":{"rendered":"\n<p>\u015alad trasy w pliku GPX<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-file\"><a href=\"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/TRASA-16-orneta-paslek-orneta-1.gpx\" class=\"wp-block-file__button wp-element-button\" download>Pobierz<\/a><\/div>\n\n\n\n<p>Orneta <strong>(0,0 km)<\/strong> \u2022 Godkowo <strong>(16,0 km) <\/strong>\u2022 Surowe <strong>(17,6 km)<\/strong> \u2022 Pas\u0142\u0119k <strong>(36,7 km)<\/strong> \u2022 S\u0142obity <strong>(52,3 km)<\/strong> \u2022 G\u0142adysze <strong>(63,5 km)<\/strong> \u2022 Osetnik <strong>(69,2 km)<\/strong> \u2022Chwal\u0119cin <strong>(72,6 km)<\/strong> \u2022 Orneta <strong>(83,6 km)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>Trasa polecana zar\u00f3wno mi\u0142o\u015bnikom historii, jak i rowerzystom lubi\u0105cym rekreacyjn\u0105 jazd\u0119 w\u015br\u00f3d malowniczych krajobraz\u00f3w. Po drodze mija si\u0119 wiele zabytk\u00f3w, m.in. ruiny pa\u0142acu w S\u0142obitach oraz odrestaurowany pa\u0142ac w G\u0142adyszach (niegdy\u015b oba nale\u017ca\u0142y do rodu Dohn\u00f3w). Na szlaku s\u0105 te\u017c historyczne miasta Orneta i Pas\u0142\u0119k oraz jedno z bardziej znanych miejsc kultu na Warmii \u2013 sanktuarium M\u0119ki Pa\u0144skiej, kt\u00f3rym ustanowiono ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. Podwy\u017cszenia Krzy\u017ca \u015awi\u0119tego w Chwal\u0119cinie.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Startujemy spod gotyckiego ratusza w Ornecie. Ulic\u0105 Zamkow\u0105 docieramy do drogi wojew\u00f3dzkiej nr 513 i kierujemy si\u0119 w stron\u0119 Pas\u0142\u0119ka. Do Drw\u0119czna jedziemy wydzielon\u0105 \u015bcie\u017ck\u0105 rowerow\u0105. W Godkowie mo\u017cemy obejrze\u0107 drewnian\u0105 cerkiew pw. Opieki Matki Bo\u017cej.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Przenosiny cerkwi<\/strong><br>Cerkiew pw. Opieki Matki Bo\u017cej, kt\u00f3ra obecnie stoi w Godkowie, pochodzi z miejscowo\u015bci Kupna na Podkarpaciu. Pozosta\u0142o\u015bci zabytkowej \u015bwi\u0105tyni zosta\u0142y tu przeniesione i zrekonstruowane w 2012 r.<\/p>\n\n\n\n<p>Z Godkowa kierujemy si\u0119 za drogowskazem na Niebrzydowo. Do miejscowo\u015bci Surowe jedziemy drogami lokalnymi, na niekt\u00f3rych odcinkach w szpalerach drzew. Teren jest tu raczej p\u0142aski.  W Skowronach mijamy ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. Wniebowzi\u0119cia NMP (dawniej ewangelicki), wybudowany  w po\u0142owie XIV w. w miejscu pruskiego grodu. Skr\u0119camy w prawo i zniszczonym asfaltem jedziemy dalej przez Nawty i Gruzajny. Po dotarciu do miejscowo\u015bci Gradki kierujemy si\u0119 ponownie w prawo. Ca\u0142y czas asfaltem, przez most na rzeczce Sale, zmierzamy do Surowych. Trasa prowadzi dalej drog\u0105 wojew\u00f3dzk\u0105 nr 527 przez Rogajny do Pas\u0142\u0119ka, ale w tym miejscu warto zjecha\u0107 z niej nieca\u0142e 3 km do Kwitajn, aby zobaczy\u0107 barokowy zesp\u00f3\u0142 pa\u0142acowo-parkowy.  Po dotarciu do Pas\u0142\u0119ka kierujemy si\u0119 na zach\u00f3d, w stron\u0119 ulicy Zamkowej.  R\u00f3wna kostka brukowa zje\u017cd\u017camy w d\u00f3\u0142, na drog\u0119 wojew\u00f3dzk\u0105 nr 505 w stron\u0119 Fromborka. Nast\u0119pnie, za Pas\u0142\u0119kiem, skr\u0119camy w kierunku miejscowo\u015bci Robity i jedziemy prosto do \u0141ukszt. Na ko\u0144cu wsi, na rozwidleniu dr\u00f3g kierujemy si\u0119 w lewo, na p\u00f3\u0142noc. Mijaj\u0105c Le\u015bnictwo St\u0119pniewo i osad\u0119 G\u00f3rski Las, doje\u017cd\u017camy do osady S\u0142obity-Stacja. Trzymaj\u0105c si\u0119 drogi asfaltowej, skr\u0119camy w prawo, a nast\u0119pnie w lewo. Docieramy do centrum wsi ze sporym stawem i wiat\u0105, gdzie mo\u017cna odpocz\u0105\u0107. B\u0119d\u0105c w S\u0142obitach, warto obejrze\u0107 dwa tutejsze zabytki: ruiny pa\u0142acu rodu Dohn\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cna zobaczy\u0107 z drogi, oraz neogotycki ko\u015bci\u00f3\u0142 poewangelicki z XIX w. z wysok\u0105 wie\u017c\u0105, do kt\u00f3rego doje\u017cd\u017ca si\u0119 brukowan\u0105 drog\u0105 pod g\u00f3rk\u0119. Z centrum S\u0142obit jedziemy dalej prosto, do drogowskazu \u201eWilczeta 6\u201d. W tym miejscu skr\u0119camy w lewo, po czym przeje\u017cd\u017camy przez Karwiny. Za lasem trasa prowadzi w\u015br\u00f3d p\u00f3l uprawnych. Docieramy do Wilcz\u0105t. Po\u015brodku miejscowo\u015bci stoi krzy\u017c. Skr\u0119camy w prawo w drog\u0119 wojew\u00f3dzka nr 509 do G\u0142adysz. Przed wsi\u0105, w lesie po lewej stronie szosy znajduje si\u0119 mauzoleum rodziny Dohn\u00f3w. G\u0142adysze r\u00f3wnie\u017c nale\u017ca\u0142y do tego pot\u0119\u017cnego rodu. Tutejszy pa\u0142ac jest pi\u0119knie odrestaurowany. Dalej jedziemy droga wojew\u00f3dzk\u0105 nr 509, a potem skr\u0119camy z niej do Osetnika. Tutaj, na zakr\u0119cie warto odbi\u0107 z trasy w lewo. Tu\u017c przy drodze zachowa\u0142y si\u0119 ruiny ko\u015bcio\u0142a z XVIII w., zniszczonego podczas II wojny \u015bwiatowej. Na jednej ze \u015bcian nadal wisi krzy\u017c.<br>Kolejn\u0105 wart\u0105 odwiedzenia miejscowo\u015bci\u0105 jest Chwal\u0119cin, niewielka  wie\u015b z bardzo znanym  sanktuarium. St\u0105d przez Augustyny i dalej bardzo szeroka droga asfaltowa przez Krzyka\u0142y wracamy do Ornety.<\/p>\n\n\n\n<p>Na tras\u0119 mo\u017cna wybra\u0107 si\u0119 rowerem szosowym, turystycznym, crossowym lub g\u00f3rskim.<\/p>\n\n\n\n<p>Dworce kolejowe znajduj\u0105 si\u0119 w Ornecie (na linii Olsztyn \u2013 Braniewo) oraz w Pas\u0142\u0119ku (na linii  Olsztyn \u2013 Elbl\u0105g).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Pas\u0142\u0119k<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p>Niewielkie miasteczko, kt\u00f3re otrzyma\u0142o prawa miejskie w 1297 r. Pierwszymi osadnikami byli Holendrzy, sprowadzeni do osuszania tutejszych teren\u00f3w. Dlatego przez d\u0142ugi okres miasto nazywano Holland (pol.Holad Pruski, niem. Preu\u00dfisch Holland). W Pas\u0142\u0119ku jest wiele urokliwych zabytk\u00f3w, zachowanych pomi\u0119dzy wsp\u00f3\u0142czesnymi budynkami. W dawnym <strong>zamku krzy\u017cackim<\/strong> obecnie maj\u0105 swoje siedziby urz\u0105d miasta i dom kultury. Obok wznosi si\u0119 gotycki <strong>ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. \u015bw. Bart\u0142omieja<\/strong> z XIV w. z g\u0142\u00f3wnie barokowym wystrojem. Ciekawostk\u0105 jest, i\u017c odnaleziono podziemny tunel, kt\u00f3ry \u0142\u0105czy zamek z ko\u015bcio\u0142em. Pas\u0142\u0119cka star\u00f3wka do dzisiaj otoczona jest murami obronnymi o d\u0142ugo\u015bci ok. 1200 m i wysoko\u015bci 8 m, wzniesionymi w 1320 r. S\u0105 to najd\u0142u\u017csze \u015bredniowieczne mury w wojew\u00f3dztwie warmi\u0144sko-mazurskim. Zachowa\u0142y si\u0119 te\u017c dwie dawne <strong>bramy miejskie: M\u0142y\u0144ska i Kamienna<\/strong>. Z XIV w. pochodzi tak\u017ce pas\u0142\u0119cki ratusz, kt\u00f3ry w 1945 r. zosta\u0142 w 80% zniszczony przez wojska radzieckie. Zniszczeniom uleg\u0142y r\u00f3wnie\u017c s\u0105siaduj\u0105ce z ratuszem budynki miejskie. Po wojnie zabytki odbudowano. Warto te\u017c obejrze\u0107 dawn\u0105 renesansowa <strong>kaplice cmentarna<\/strong> z 1598 r. Od lat 60. XX w. u\u017cytkuj\u0105 j\u0105 wsp\u00f3lnie ewangelicy i prawos\u0142awni, jest zatem jednocze\u015bnie Cerkwia prawos\u0142awna pw. \u015bw. Onufrego i ko\u015bcio\u0142em ewangelicko-augsburskim pw. \u015bw. Jerzego. Po 1812 r. w Pas\u0142\u0119ku zacz\u0119li osiedla\u0107 si\u0119 \u017bydzi. Pami\u0105tka po tej spo\u0142eczno\u015bci jest bardzo dobrze zachowany kirkut. Groby pochodz\u0105 z 2. po\u0142. XIX w., a najstarsza macewa \u2013 z 1860 r. Atrakcyjna przestrze\u0144 do odpoczynku na terenie miasta stanowi Park Ekologiczny \u2013 urokliwy kompleks le\u015bny z k\u0105pieliskiem nad jeziorem, \u015bcie\u017ckami spacerowymi, miejscami do biwakowania i grillowania. <\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kwitajny<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Atrakcj\u0105 miejscowo\u015bci jest zesp\u00f3\u0142 pa\u0142acowo-parkowy sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z pa\u0142acu (wzniesionego w 1740 r., przebudowanego w latach 1840\u2013 \u20131850 w stylu neorenesansowym), oran\u017cerii z XIX w. i otaczaj\u0105cego budynki niewielkiego parku ze stawami. Maj\u0105tek nale\u017ca\u0142 do D\u00f6nhoff\u00f3w, jednego z najwa\u017cniejszych pruskich rod\u00f3w. W 1939 r. jego w\u0142a\u015bcicielk\u0105 by\u0142a hrabina Marion D\u00f6nhoff, p\u00f3\u017aniejsza dziennikarka, rzeczniczka pojednania polsko-niemieckiego, autorka ksi\u0105\u017cek o Prusach Wschodnich.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>S\u0142obity<\/strong><br>We wsi zachowa\u0142y si\u0119 ruiny manierystycznego pa\u0142acu rodu Dohn\u00f3w, wzniesionego w latach 1622\u20131624, znacznie rozbudowanego w latach 1696\u20131723. By\u0142a to pi\u0119kna rezydencja z dwukondygnacyjna sala balowa i apartamentami kr\u00f3lewskimi, a przy tym jeden z pi\u0119ciu pa\u0142ac\u00f3w w Prusach Wschodnich, w kt\u00f3rych zatrzymywa\u0142 si\u0119 w\u0142adca podczas swych podr\u00f3\u017cy po kraju. W marcu 1945 r. pa\u0142ac zosta\u0142 spalony. Zachowa\u0142y si\u0119 tylko majestatyczne mury obwodowe jego korpusu. S\u0142obity by\u0142y g\u0142\u00f3wna siedzib\u0105 rodu, kt\u00f3ry na przestrzeni wiek\u00f3w powi\u0119kszy\u0142 swoje w\u0142o\u015bci o maj\u0105tki w Bielicy, G\u0142adyszach, Kamie\u0144cu, Markowie, Karwinach, Karwitach, Katach i Sasinach, a tak\u017ce w Moragu i Prakwicach. B\u0119d\u0105c w  S\u0142obitach, warto tak\u017ce obejrze\u0107 neogotycki ko\u015bci\u00f3\u0142 poewangelicki<br>z XIX w. z wysok\u0105 wie\u017c\u0105. Na jego zewn\u0119trznej \u015bcianie umieszczono tablice po\u015bwi\u0119con\u0105 mieszka\u0144com wsi poleg\u0142ym podczas I wojny \u015bwiatowej. Ciekawe jest, ze przedstawiono na niej drzewa i le\u015bne zwierz\u0119ta, m.in. ptaki, wiewi\u00f3rki i \u015blimaka.<br><strong>Chwal\u0119cin<\/strong><br>To jedno z o\u015bmiu znanych miejsc pielgrzymkowych na Warmii. P\u00f3\u017anobarokowy ko\u015bci\u00f3\u0142 pw. Podwy\u017cszenia Krzy\u017ca \u015awi\u0119tego Chwal\u0119cin, 11-130 Orneta, tel. 660 169 540,  www.facebook.com\/chwalecin, kluczem do wr\u00f3t sanktuarium dysponuje pani so\u0142tys, mieszkaj\u0105ca po drugiej stronie drogi , z klasycystyczn\u0105 fasad\u0105, stoi przy drodze w  centrum wsi. Pierwotnie znajdowa\u0142a si\u0119 tu kaplica ze s\u0142yn\u0105cym z \u0142ask \u201eczarnym krucyfiksem\u201d, odnalezionym w XVI w. w lesie nad Wa\u0142sz\u0105. Podczas epidemii d\u017cumy w  1709 r. kapitu\u0142a warmi\u0144ska \u015blubowa\u0142a wznie\u015b\u0107 w tym miejscu ko\u015bci\u00f3\u0142. Jego budow\u0119 zako\u0144czono w 1728 r. Wygl\u0105d \u015bwi\u0105tyni i dodanej w XIX w. bramy nawi\u0105zuje do sanktuarium w \u015awi\u0119tej Lipce. Wn\u0119trze zachwyca p\u00f3\u017anobarokowa polichromia z 14 scenami legendy Krzy\u017ca \u015awi\u0119tego. Ponadto zachowa\u0142 si\u0119 bogaty p\u00f3\u017anobarokowy wystr\u00f3j o wysokiej warto\u015bci artystycznej, w tym rokokowe konfesjona\u0142y i ambona z XVIII w. Uznawany za cudowny, gotycki \u201eczarny krucyfiks\u201d z ok. 1400 r. znajduje si\u0119 w o\u0142tarzu g\u0142\u00f3wnym.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201eWenecja\u201d w Chwal\u0119cinie<br>W 2009 r. re\u017cyser Jan Jakub Kolski kr\u0119ci\u0142 na terenie sanktuarium w Chwal\u0119cinie zdj\u0119cia do filmu \u201eWenecja\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Informacja Turystyczna<\/strong> <\/p>\n\n\n\n<p>Informacja Turystyczna w Pas\u0142\u0119ku, ul. Boles\u0142awa Chrobrego 7, 14-400\u001bPas\u0142ek, pitpaslek@gmail.com (sezonowo)<\/p>\n\n\n\n<p>Informacja turystyczna w Ornecie, ul. Rycerska, 11-130 Orneta, tel. 601 088 258, www.orneta.pl (sezonowo V\u2013IX)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015alad trasy w pliku GPX Orneta (0,0 km) \u2022 Godkowo (16,0 km) \u2022 Surowe (17,6 km) \u2022 Pas\u0142\u0119k (36,7 km) \u2022 S\u0142obity (52,3 km) \u2022 G\u0142adysze (63,5 km) \u2022 Osetnik (69,2 km) \u2022Chwal\u0119cin (72,6 km) \u2022 Orneta (83,6 km) Trasa polecana zar\u00f3wno mi\u0142o\u015bnikom historii, jak i rowerzystom lubi\u0105cym rekreacyjn\u0105 jazd\u0119 w\u015br\u00f3d malowniczych krajobraz\u00f3w. Po drodze [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"menu_order":0,"template":"","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"kategorie_obszar":[27],"class_list":["post-1920","szlaki","type-szlaki","status-publish","hentry","kategorie_obszar-warmia-i-okolice"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-json\/wp\/v2\/szlaki\/1920","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-json\/wp\/v2\/szlaki"}],"about":[{"href":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-json\/wp\/v2\/types\/szlaki"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-json\/wp\/v2\/szlaki\/1920\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5558,"href":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-json\/wp\/v2\/szlaki\/1920\/revisions\/5558"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1920"}],"wp:term":[{"taxonomy":"kategorie_obszar","embeddable":true,"href":"https:\/\/mazury.travel\/rowery\/wp-json\/wp\/v2\/kategorie_obszar?post=1920"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}